Bệnh lây truyền qua đường tình dục là gì?

Bệnh lây truyền qua đường tình dục hay nhiễm khuẩn lây qua đường tình dục là những nhiễm trùng lây từ người này qua người khác thông qua quan hệ tình dục qua đường sinh dục, hậu môn hay quan hệ tình dục đường miệng.

Một số còn có thể lây từ mẹ sang con trong thời kỳ mang thai, khi sinh, trong thời kỳ cho con bú hoặc qua máu, các sản phẩm máu bị nhiễm bệnh.

Các tác nhân gây nhiễm khuẩn lây qua đường tình dục là gì?

Có hơn 30 loại vi khuẩn, virus, ký sinh trùng được biết là tác nhân gây ra nhiễm khuẩn lây qua đường tình dục. Trong đó, 8 tác nhân gây bệnh có tỷ lệ cao nhất được chia thành 2 nhóm:

- Nhóm có thể chữa khỏi: lậu, giang mai, Trichomonas, Chlamydia

- Nhóm không thể chữa khỏi: HIV, viêm gan siêu vi B, HSV và HPV

Ngoài ra, một số tác nhân gần đây được ghi nhận gây nhiều đợt bùng phát như: đậu mùa khỉ, Nesseria meningitidis, Mycoplasma genitalium,…

Một số bệnh lây truyền qua đường tình dục thường gặp ở Việt Nam

- Lậu: là một bệnh thường gặp, bệnh thường không có triệu chứng ở nữ giới, ở nam giới có thể gặp biểu hiện tiểu mủ, tiểu gắt, tiểu buốt. Nếu không được điều trị có thể gây vô sinh ở cả nam và nữ giới, đồng thời làm tăng nguy cơ nhiễm HIV.

- Chlamydia: là một bệnh phổ biến tuy nhiên bệnh thường không có triệu chứng. Nếu không điều trị có thể dẫn tới viêm vùng chậu và vô sinh ở nữ giới, ngoài ra còn làm tăng tỉ lệ nhiễm HIV.

- Giang mai: nhiều trường hợp nhiễm bệnh không có triệu chứng hoặc không được nhận biết do bệnh có nhiều biểu hiện đa dạng. Nếu không được điều trị bệnh có thể kéo dài nhiều năm và có thể gây ra nhiều biến chứng nghiêm trọng như: tổn thương mắt gây mù loà, tổn thương hệ xương khớp gây đau nhức, tổn thương thần kinh, tổn thương hệ tim mạch có thể dẫn đến tử vong…

- Sùi mào gà: là bệnh phổ biến do virus HPV gây ra, phần lớn người mắc không có triệu chứng, tuy nhiên một số loại HPV nguy cơ cao có thể gây mụn cóc sinh dục và ung thư.

- Herpes sinh dục (hay còn gọi là mụn rộp sinh dục): nguyên nhân gây bệnh là virus HSV, bệnh không thể chữa trị hoàn toàn nhưng có thể rút ngắn thời gian bệnh cũng như ngăn ngừa các đợt bùng phát nếu được điều trị đúng.

- HIV: bệnh nhân mắc các nhiễm khuẩn lây truyền qua đường tình dục có nguy cơ nhiễm HIV cao hơn so với những người không nhiễm bệnh. HIV lây lan từ dịch cơ thể của người nhiễm bệnh bao gồm: máu, sữa mẹ, tinh dịch và dịch âm đạo.

Phòng ngừa các bệnh lây truyền qua đường tình dục

Bao cao su được xem là phương pháp bảo vệ hiệu quả nhất. Bên cạnh đó, tiêm vaccine an toàn và hiệu quả phòng ngừa cao đối với viêm gan siêu vi B và HPV.

Phát hiện các bệnh lây truyền qua đường tình dục bằng cách nào?

Những năm gần đây, những bệnh lý lây truyền qua đường tình dục ngày càng phổ biến, đặc biệt ở những người trẻ, đồng tính nam, người sống chung với HIV. Tuy vậy, đôi khi bệnh không có biểu hiện hoặc biểu hiện không rõ ràng làm cho tình hình các bệnh lây truyền qua đường tình dục ngày càng phức tạp.

Vì vậy, chủ động kiểm tra sức khỏe định kỳ các bệnh lây truyền qua đường tình dục cũng như tầm soát bệnh bằng các xét nghiệm là quan trọng để phát hiện sớm bệnh và điều trị kịp thời.

Tổng hợp: BSCKI. Tri Thị Ánh Tuyết

Nguồn: Tài liệu: Sexually transmitted infections (STIs) - WHO 2024

Ảnh: About Sexually Transmitted Infections (STIs) - US CDC